Column geschreven tijdens columnworkshop gegeven door Floor Rusman, 4 november Wintertuin Nijmegen.
Opdracht: schrijf een column vanuit een van de volgende stellingen:
1) iedere 18 jarige zou verplicht in therapie moeten
2) Humor zou een verplicht schoolvak moeten zijn
Ik studeerde in een andere eeuw. De eeuw waarin ik nog oprecht vond dat humor geen grenzen kende. Hoe harder de grappen hoe beter, bij de opening van het academisch jaar traden Hans Teeuwen en Ronald Smeenk op. Humor werd in mijn ogen heilig en heiligde daarmee meteen alle middelen, ook de meest pijnlijke.
Dat humor vaak kwetsend was voor een bepaalde groep werd van de hand gedaan met het waanzinnige steekhoudende argument dat we minstens één Surinaams-, blind-, homoseksueel of stotterend neefje hadden. Dat hij er juist zelf ook heel hard om moest lachen. Kwetsend? Welnee, humor is relativerend, fijn juist, om met zijn allen om die ene buitenstaander te kunnen lachen. Dat verbindt.
Het stotterende neefje hebben we nooit gehad en zelfs de buurjongen van de olijke oom, bleek noch moslim, noch Marokkaans. We zochten naar argumenten toen ons gevoel allang zei dat dat kwetsen misschien helemaal niet zo leuk was. Hoe kwam het dat we zonder problemen iemand pijn deden, onder het mom van een goede grap.
Humor kent een vreemde geschiedenis, mijn ouders en grootouders moesten oprecht lachen van die lieve en vriendelijke Wim Kan en Toon Hermans. Ik ontwikkelde mijn humor via Wim T Schippers en Hans Teeuwen en liet alles weer los wat ik eerder bewonderde. Mijn neven puberden met Jack Ass en TikTok en lachen om een vorm van leedvermaak die ik niet snap.
Ik leef in een eeuw waarin ik oprecht vind dat humor grenzen kent. De grenzen van de moraal, maar wat als die moraal diffuus is. Wat als humor niet verbindt, maar splijt. Op de Middelbare school van mijn neven worden prachtige vakken gegeven. Maar geen gaat over humor. En dat is raar, want juist in humor herken je de moraal. Herken je de waarden van jezelf en van de ander.
Humor als verplicht vak op school leert niet alleen de wereld van een andere kant te zien, maar leert te zien wie wij daadwerkelijk zijn. En je kan erom lachen, en dat relativeert. Dat verbindt.